Eerste graad secundair onderwijs: wat houdt die in?

De eerste graad is de start van het secundair onderwijs in Vlaanderen. Ze omvat het eerste en het tweede leerjaar en helpt leerlingen de overstap uit de basisschool te maken. In deze twee jaar bouwen ze hun basiskennis en vaardigheden verder uit, ontdekken ze waar hun interesses en talenten liggen en bereiden ze zich voor op een studiekeuze in de tweede graad.

1A en 1B: twee leerwegen

Bij de start kiest een leerling doorgaans tussen 1A en 1B. Beide leerwegen bieden algemene vorming, maar de aanpak en de ondersteuning kunnen verschillen.

• 1A is meestal bedoeld voor leerlingen die het getuigschrift basisonderwijs behaalden. De lessen leggen doorgaans meer nadruk op theoretische leerstof, naast praktische opdrachten.
• 1B is in de eerste plaats gericht op leerlingen die het getuigschrift basisonderwijs niet behaalden. De leerstof wordt vaak concreter en praktischer aangeboden. Ook leerlingen mét een getuigschrift kunnen onder bepaalde voorwaarden voor 1B kiezen.

De keuze tussen 1A en 1B is geen oordeel over de capaciteiten van een leerling. Het is belangrijk om te bekijken welke aanpak, begeleiding en leeromgeving het best aansluiten bij de leerling. De school en het CLB kunnen helpen om die keuze goed te onderbouwen.

Wat leren leerlingen in de eerste graad?

In de eerste graad krijgen leerlingen een brede basis. Ze volgen onder meer lessen in Nederlands, wiskunde, moderne talen, wetenschappen, techniek, geschiedenis, aardrijkskunde, lichamelijke opvoeding en creatieve vakken. De precieze invulling verschilt per school en onderwijsnet.

Naast kennis besteden scholen aandacht aan vaardigheden die leerlingen nodig hebben om zelfstandig te leren en samen te werken. Denk aan informatie opzoeken en beoordelen, plannen, problemen oplossen en reflecteren op het eigen leerproces.

Basisopties in het tweede leerjaar

In het tweede leerjaar kunnen leerlingen, afhankelijk van hun leerweg en het aanbod van de school, een basisoptie kiezen. Zo maken ze op een laagdrempelige manier kennis met een interessegebied, zoals STEM, economie en organisatie, maatschappij en welzijn, moderne talen of sport.

Een basisoptie is nog geen definitieve studierichting. Ze helpt leerlingen hun interesses te verkennen en geeft hun meer informatie voor de keuze van een studierichting in de tweede graad. Niet elke school biedt dezelfde basisopties aan.

Een belangrijke periode voor studiekeuze

De eerste graad is een brede verkenningsfase. Leerlingen hoeven niet meteen een beroep of een nauw afgebakende studierichting te kiezen. Ze krijgen de tijd om verschillende vakgebieden te ontdekken en te ervaren welke leerstof en manier van werken bij hen passen.

Bij de overgang naar de tweede graad kiezen leerlingen een studierichting binnen een studiedomein. Een doordachte keuze houdt rekening met hun interesses, resultaten, motivatie en manier van leren. Ook gesprekken met ouders, leerkrachten en het CLB kunnen daarbij helpen.

Hoe kunnen ouders hun kind ondersteunen?

Ouders kunnen hun kind helpen door geregeld te praten over wat vlot gaat en wat moeilijker loopt. Vraag niet alleen naar punten, maar ook naar interesses, welbevinden en ervaringen op school. Een open gesprek met de klassenleraar of het CLB kan extra duidelijkheid geven, zeker wanneer een leerling twijfelt over 1A of 1B, een basisoptie of de volgende studiekeuze.

De eerste graad is dus meer dan een overgang tussen de lagere en de middelbare school. Het is een periode waarin leerlingen hun basis versterken, nieuwe interesses ontdekken en stap voor stap leren nadenken over hun toekomst.

Veelgestelde Vragen over de Eerste Graad van het Secundair Onderwijs in België

1. Wat is de eerste graad van het secundair onderwijs?
2. Hoe lang duurt de eerste graad secundair onderwijs?
3. Wat is het verschil tussen 1A en 1B?
4. Wie kan starten in 1A of 1B?
5. Welke vakken krijgen leerlingen in de eerste graad?
6. Wat zijn basisopties en wanneer kiest een leerling die?
7. Hoe kiest een leerling een studierichting na de eerste graad?

Wat is de eerste graad van het secundair onderwijs?

De eerste graad van het secundair onderwijs is de eerste stap na de lagere school en omvat het eerste en tweede leerjaar. Leerlingen krijgen er een brede basisvorming en maken kennis met verschillende vakken en interessegebieden. Zo kunnen ze hun talenten en interesses ontdekken en zich voorbereiden op een studiekeuze in de tweede graad. In het eerste jaar starten leerlingen doorgaans in 1A of 1B, afhankelijk van hun vooropleiding en wat het best bij hun leerbehoeften past.

Hoe lang duurt de eerste graad secundair onderwijs?

De eerste graad van het secundair onderwijs duurt twee schooljaren: het eerste en het tweede leerjaar. Tijdens die periode bouwen leerlingen hun basiskennis verder uit en verkennen ze verschillende vakgebieden, als voorbereiding op een studiekeuze in de tweede graad.

Wat is het verschil tussen 1A en 1B?

In 1A en 1B krijgen leerlingen allebei algemene vorming, maar de leerstof en aanpak verschillen. In 1A ligt doorgaans meer nadruk op theoretische leerstof, terwijl 1B de leerstof vaak concreter en praktischer aanbiedt, met extra aandacht voor begeleiding. 1A is meestal voor leerlingen met een getuigschrift basisonderwijs; 1B is in de eerste plaats bedoeld voor leerlingen zonder dat getuigschrift, al kunnen ook sommige leerlingen mét een getuigschrift ervoor kiezen. De keuze zegt niet hoeveel talent een leerling heeft: het gaat erom welke leerweg het best aansluit bij diens noden en manier van leren.

Wie kan starten in 1A of 1B?

Leerlingen die het getuigschrift basisonderwijs behaalden, kunnen starten in 1A en kunnen ook voor 1B kiezen. Leerlingen zonder dat getuigschrift starten doorgaans in 1B; in bepaalde gevallen kunnen zij met een gunstig advies van de klassenraad van de lagere school ook naar 1A. De precieze toelatingsvoorwaarden hangen af van de situatie van de leerling. De basisschool, de secundaire school of het CLB kan helpen om na te gaan welke keuze mogelijk is.

Welke vakken krijgen leerlingen in de eerste graad?

In de eerste graad krijgen leerlingen een brede basisvorming met onder meer Nederlands, wiskunde, Frans, natuurwetenschappen, geschiedenis, aardrijkskunde, techniek, lichamelijke opvoeding en artistieke vakken. Afhankelijk van de school volgen ze ook godsdienst of niet-confessionele zedenleer. In het tweede leerjaar kunnen leerlingen daarnaast een basisoptie kiezen, zoals STEM, economie en organisatie of maatschappij en welzijn. Het precieze vakkenaanbod en de lestijden kunnen verschillen naargelang de school en of een leerling 1A of 1B volgt.

Wat zijn basisopties en wanneer kiest een leerling die?

Basisopties laten leerlingen in de eerste graad kennismaken met verschillende interessegebieden, zoals STEM, moderne talen of maatschappij en welzijn. Ze kiezen een basisoptie in het tweede leerjaar, maar het aanbod verschilt per school en kan afhangen van de gevolgde leerweg. Een basisoptie is geen definitieve studiekeuze: ze helpt leerlingen ontdekken wat bij hen past en kan hen voorbereiden op een keuze in de tweede graad.

Hoe kiest een leerling een studierichting na de eerste graad?

Na de eerste graad kiest een leerling een studierichting in de tweede graad. Die keuze gebeurt op basis van interesses, talenten, resultaten en de manier waarop de leerling graag leert. Het helpt om samen met ouders, leerkrachten en eventueel het CLB de verschillende studiedomeinen en richtingen te verkennen. De basisoptie in het tweede leerjaar kan daarbij inspiratie bieden, maar legt de latere studiekeuze niet vast. Bekijk ook het aanbod en de toelatingsvoorwaarden van de scholen: die kunnen verschillen.